مرکز تحقیقات پرستاری و مامایی، گروه داخلی- جراحی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران ، setare137030@gmail.com
چکیده: (219 مشاهده)
زمینه و هدف: کودکان در شرایط جنگ و بحرانهای انسانی در معرض انواع فشارهای روانی و اجتماعی قرار میگیرند که میتواند سلامت روان و رشد آنان را تحت تأثیر قرار دهد. با این حال، بسیاری از کودکان با وجود تجربه شرایط دشوار، توانایی سازگاری و بازسازی روانی خود را حفظ میکنند. این پدیده که با عنوان تابآوری شناخته میشود، تحت تأثیر مجموعهای از عوامل فردی، خانوادگی و اجتماعی شکل میگیرد. هدف این پژوهش تبیین راهبردهای چندسطحی حمایتی برای بهبود تابآوری کودکان در شرایط جنگ از منظر مادران و پرستاران مراقبتهای ویژه کودکان بود. روشها: این پژوهش کیفی با رویکرد تحلیل محتوای مرسوم در سال 1405 در بیمارستان کودکان امام حسین (ع) اصفهان انجام شد. مشارکتکنندگان شامل 20 مادر و 15 پرستار بخش مراقبتهای ویژه کودکان بودند که با استفاده از نمونهگیری هدفمند با حداکثر تنوع انتخاب شدند. دادهها از طریق مصاحبههای عمیق نیمه ساختاریافته فردی جمعآوری و با استفاده از رویکرد Graneheim و Lundman تحلیل شدند. جمعآوری دادهها تا دستیابی به اشباع ادامه یافت. یافتهها: تحلیل دادهها به شناسایی هشت تم اصلی منجر شد: 1) تابآوری رابطهمند و همتنظیمی هیجانی، 2) تابآوری شناختی و معناسازی فرهنگی، 3) عاملیت و صدای کودک، 4) بازی و خلاقیت در پردازش تروما، 5) حمایت اجتماعی و نهادی، 6) راهبردهای تقویت تابآوری، 7) همگرایی و واگرایی دیدگاههای مراقبتی، 8) تابآوری به مثابه همتنظیمی مذاکرهشده. یافتهها نشان داد که حمایت از تابآوری کودکان فرآیندی پویا و چندسطحی است که از تنظیم هیجانی و روابط حمایتی در خانواده آغاز میشود و به معناسازی شناختی و فرهنگی، مشارکت کودک، بازی و فعالیتهای خلاقانه، حمایتهای اجتماعی و دسترسی به منابع نهادی گسترش مییابد. مفهوم «تابآوری به مثابه همتنظیمی مذاکرهشده» به عنوان تم فراگیر، تعامل مستمر میان کودک، خانواده، پرستاران و نظامهای حمایتی را در شکلگیری و تقویت تابآوری نشان داد. نتیجهگیری: یافتههای این پژوهش نشان میدهد که بهبود تابآوری کودکان در شرایط جنگ نیازمند راهبردهای حمایتی هماهنگ و چندسطحی است که به طور همزمان روابط خانوادگی، تنظیم هیجانی، عاملیت کودک، منابع فرهنگی، حمایت اجتماعی و مداخلات حرفهای و نهادی را در نظر بگیرند. مفهوم همتنظیمی مذاکرهشده میتواند چارچوبی مفهومی برای طراحی مداخلات خانوادهمحور و نظاممند در حمایت از سلامت روان کودکان در شرایط جنگ و بحران فراهم کند.
Shamsi A, Hashemi N. Strategies for Enhancing Children’s Resilience during Wartime Crises: A Qualitative Study Comparing the Perspectives of Mothers and Pediatric Intensive Care Unit (PICU) Nurses. jccnursing 2026; 18 (4) : 5 URL: http://jccnursing.com/article-1-865-fa.html
شمسی عاطفه، هاشمی نرگس. راهکارهای ارتقاء تابآوری کودکان در بحران جنگ: یک مطالعه کیفی کشف و مقایسه دیدگاه مادران و پرستاران بخش مراقبتهای ویژه کودکان. پرستاری مراقبت ویژه. 1404; 18 (4) :51-68
