fa بررسی اپیدمیولوژیک تروما و عوامل مرتبط با آن در گیلان عمومى General پژوهشي Research اهداف: با درک بهتر اپیدمیولوژی تروما و عوامل مداخله گر در آن می توان برنامه ها و راهکارهای مناسب شامل به کارگیری اقدامات پیشگیرانه و سامان دهی نحوه ارائه خدمات درمانی را تنظیم نمود و در نهایت منجربه ارتقاء کیفیت مراقبت های مربوط به تروما گردید لذا این مطالعه با هدف تعیین اپیدمیولوژیک تروما و عوامل مرتبط با آن در گیلان انجام شده است. مواد و روش‌ها: در یک مطالعه توصیفی- مقطعی،577 بیمار ترومایی انتقال داده شده توسط اورژانس پیش بیمارستانی در درمانگاه و اورژانس مرکز آموزشی درمانی پورسینا در شهر رشت به شیوه نمونه گیری آسان و با استفاده از شیت پژوهشگر ساخته در سه شیفت صبح و عصر و شب در سال 1391 انجام شد. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از آزمون های تی تست،آنالیز-واریانس یکطرفه و کای دو و نرم افزار SPSS 16 استفاده شد. یافته ها: اکثریت نمونه ها (7/82%) به دلیل تصادفات دچار صدمات تروماتیک شده بودند و نسبت مردان تقریبا 5/3 برابر بیشتر از زنان بوده است. متوسط سن افراد 17/35سال و بیشترین گروه سنی 29-20سال بوده است.6/67% را ترومای غیرنافذ تشکیل می دادند. بیشترین معابر ترافیکی که در آن تروما ها رخ داده،راه اصلی(8/71%) واکثر تصادفات در گروه خارج شهری(9/89%) بودند. بیشترین نوع وسیله نقلیه مصدوم در صحنه خودروهای سبک(5/48%) بوده است.6/76%از بیماران از RTS=12(Revised Trauma Score) برخوردار بودند.به ترتیب 8/29%،1/28%از مصدومین را راننده و سرنشین تشکیل می دهند.بیشترین زمان بروز حادثه در ساعت 17 بوده است.بین مکانیسم تروما با سن( P<; 0.02 )، RTS ( p<; 0.008 )،مکان تروما( P<; 0.01 )و موقعیت مصدوم در صحنه( P<; 0.00 ) ارتباط معنی دار بوده است.همچنین بین نوع تروما و سن ( P<; 0.02 )، جنس( P<; 0.00 )، RTS ( P<; 0.00 )،مکان تروما( P<; 0.006 )و موقعیت مصدوم در صحنه( P<; 0.01 )این ارتباط معنی دار بوده است. نتیجه گیری: با شناخت عوامل موثر در ایجاد صدمات تروماتیک،بهبود معابر ترافیکی،آموزش عموم به لزوم توجه بیشتر به مقررات راهنمایی ورانندگی و سایر روش های پیشگیری از آسیب می توان میزان صدمات تروماتیک را تقلیل بخشید. Aims: By better understanding of trauma epidemiology and its confounding factors, appropriate strategies and programs including using preventive measures and organizing the delivery of services can be adjusted and quality of cares related to trauma can be improved. The aim of this study was “to determine trauma epidemiology and its associated “. Methods: In a cross-sectional study , 577 patients with traumatic damage who were transferred by pre hospital emergency to Out Patient and Emergency Department (OPD&ED) of Poursina medical-educational center in Rasht were chosen by convenient sampling and by using a researcher-made record form in three shifts (morning, evening and night) in 2013. Data analysis was done by t-tests, one-way ANOVA and Chi-square. Results: The majority of samples (82.7%) suffered from traumatic damages due to car accidents and disturbance of this trauma in men was 3.5 times higher than women . The mean age of the people was 35.17 years old and the maximum age group was 20-29 years. (67.6%) were the blunt trauma. The main road was the place where trauma was mostly occurred in them (71.8%) and most accidents happened out of the cities (89.9%). Majority of crash cars were light vehicles (48.5%). Revised of trauma score (RTS) in majority of samples (76.6%) was 12 . (29.8%) and (28.1%) were respectively drivers and passengers . The maximum amount of the accident was at 5 p.m . There was significant relationship between mechanism of trauma and age (p<; 0.02), RTS (p<; 0.008), trauma`s place (p<; 0.01) and position of victims at the scene (p<; 0.00). Also there was significant relationship between type of trauma and age (p<; 0.02), sex (p<; 0.00), RTS (p<; 0.00), trauma`s place (p<; 0.006) and the position of the victims at the scene (p<; 0.01). Conclusions: Traumatic damages can be reduced by recognizing trauma associated factors, improving road traffic, public education for paying more attention to traffic rules and other procedures for preventing injuries. تروما, اپیدمیولوژی, تصادف, زخم, مصدوم Trauma, Epidemiolog, Accident, Wound, Victim 41 50 http://jccnursing.com/browse.php?a_code=A-10-39-177&slc_lang=fa&sid=1 mina mohseni مینا محسنی 10031947532846001227 10031947532846001227 No tahereh khaleghdoost mohammadi طاهره خالق دوست محمدی 10031947532846001228 10031947532846001228 No ehsan kazemnejad leili احسان کاظم نژاد لیلی 10031947532846001229 10031947532846001229 No masoomeh adib معصومه ادیب 10031947532846001230 10031947532846001230 No